Soạn NhạcWiki
Tìm
Học guitar, piano & sáo

Học guitar đệm hát: những hợp âm đầu tiên cho người mới bắt đầu

Người mới học guitar đệm hát nên bắt đầu với Em, Am, C, G, D rồi E, A, Dm. Chỉ cần vòng C – Am – Dm – G hoặc G – Em – C – D là đệm được rất nhiều bài hát quen.

Học guitar đệm hát: những hợp âm đầu tiên cho người mới bắt đầu

Người mới học guitar đệm hát nên bắt đầu với nhóm hợp âm thế mở dễ bấm: Em, Am, C, G, D, rồi thêm E, A và Dm. Chỉ với C – Am – Dm – G hoặc G – Em – C – D đã đệm được rất nhiều bài hát quen thuộc. Thứ tự hợp lý là học Em và Am trước vì dễ bấm, sau đó tới C và G, tập đổi qua lại giữa từng cặp cho thật nhanh, rồi mới ghép thành vòng hợp âm và thêm điệu quạt tay phải.

Trước khi bấm hợp âm: lên dây và cầm đàn

Guitar sáu dây thường lên theo Mi – La – Rê – Son – Si – Mi (E A D G B E), tính từ dây to nhất (dây 6) tới dây nhỏ nhất (dây 1). Dùng máy chỉnh hoặc ứng dụng chỉnh dây cho đúng từng dây trước mỗi buổi tập. Đàn lệch dây thì bấm đúng hợp âm vẫn nghe sai, làm người mới tưởng mình bấm hỏng.

Tư thế ngồi phổ biến: thân đàn tựa lên đùi phải (với người thuận tay phải), cần đàn hơi chếch lên, tay trái ôm cần đàn bằng ngón cái đặt sau cần, các ngón bấm cong như cái móc, đầu ngón chạm dây sát ngay sau phím đàn (thanh kim loại). Bấm sát phím thì tốn ít lực và tiếng ít rè hơn bấm giữa ô.

Đọc sơ đồ hợp âm

Sơ đồ hợp âm vẽ cần đàn dựng đứng: sáu đường dọc là sáu dây (dây 6 bên trái), các đường ngang là phím đàn, chấm tròn là chỗ đặt ngón, số trên chấm là ngón tay (1 trỏ, 2 giữa, 3 áp út, 4 út). Ký hiệu "o" trên đầu là dây buông được gảy, "x" là dây không gảy. Học đọc sơ đồ một lần là tự tra được mọi hợp âm sau này.

Tám hợp âm đầu tiên

Hợp âmTênThế bấm phổ biến (dây 6 → dây 1, số = phím, 0 = buông, x = không gảy)Độ khó với người mới
EmMi thứ0 – 2 – 2 – 0 – 0 – 0Dễ nhất, chỉ hai ngón
AmLa thứx – 0 – 2 – 2 – 1 – 0Dễ
EMi trưởng0 – 2 – 2 – 1 – 0 – 0Dễ, cùng hình với Am dời sang một dây
CĐô trưởngx – 3 – 2 – 0 – 1 – 0Trung bình, ngón dễ chạm dây bên cạnh
GSon trưởng3 – 2 – 0 – 0 – 0 – 3Trung bình, ngón phải dang rộng
DRê trưởngx – x – 0 – 2 – 3 – 2Trung bình, chỉ gảy bốn dây
ALa trưởngx – 0 – 2 – 2 – 2 – 0Trung bình, ba ngón chen trong một phím
DmRê thứx – x – 0 – 2 – 3 – 1Trung bình

Đây là thế bấm thông dụng nhất; nhiều hợp âm có vài cách bấm khác (ví dụ G có thể bấm thêm phím 3 dây 2). Tám hợp âm này đủ để đệm phần lớn bài hát ở giọng Đô trưởng – La thứ, Son trưởng – Mi thứ và Rê trưởng.

Ba vòng hợp âm để tập ngay

Vòng hợp âm không có bản quyền, rất nhiều bài hát dùng chung một vòng. Ba vòng dưới đây gần như có mặt trong mọi cuốn sách guitar cho người mới:

  • Giọng Đô trưởng: C – Am – Dm – G (bậc I – vi – ii – V).
  • Giọng Son trưởng: G – Em – C – D (I – vi – IV – V).
  • Giọng La thứ: Am – Dm – E – Am (i – iv – V – i), vòng quen thuộc của nhiều bài buồn.

Mỗi vòng, đầu tiên bấm mỗi hợp âm gảy một lần, đếm bốn phách rồi đổi. Khi đổi được mà không dừng, chuyển sang gảy hai lần mỗi phách, rồi thêm điệu.

Bí quyết đổi hợp âm nhanh

Người mới hiếm khi gặp khó ở việc bấm từng hợp âm; cái khó là đổi từ hợp âm này sang hợp âm kia kịp nhịp. Vài mẹo được nhiều người dạy dùng:

  1. Tìm ngón chung: C và Am có hai ngón giữ nguyên chỗ (ngón 1 ở phím 1 dây 2, ngón 2 ở phím 2 dây 4); khi đổi chỉ cần di chuyển ngón 3. Am và E có cùng hình tay, chỉ dời sang một dây.
  2. Nhấc cả bàn tay thành một khối: với cặp không có ngón chung như C – G, tập đặt cả ba ngón xuống cùng lúc thay vì từng ngón.
  3. Tập cặp một phút: chọn một cặp hợp âm, đổi qua lại liên tục trong một phút, đếm số lần đổi đúng. Ghi lại, hôm sau thử vượt.
  4. Đổi sớm một chút: ở phách cuối trước khi đổi, có thể gảy dây buông để tay trái kịp di chuyển. Người nghe gần như không nhận ra.

Đau ngón và tiếng rè: chuyện ai cũng qua

Mấy tuần đầu, đầu ngón tay trái đau và hằn vết dây là bình thường; da sẽ dày lên dần. Tập nhiều lần ngắn trong ngày đỡ đau hơn một lần dài. Nếu ngón bị rộp, chảy máu hay đau kéo dài, nghỉ vài ngày; đau cổ tay hoặc tê lan lên cánh tay thì nên đi khám.

Tiếng rè thường do: bấm chưa đủ lực, đầu ngón không dựng đứng nên chạm dây bên cạnh, bấm quá xa phím đàn, hoặc móng tay trái dài. Kiểm tra bằng cách gảy từng dây một khi đang giữ hợp âm, tìm dây nào rè rồi chỉnh ngón tương ứng. Đàn có dây quá cao so với cần (gọi là action cao) cũng làm bấm khó; nếu thấy bấm cực kỳ nặng dù đã đúng kỹ thuật, nhờ người sửa đàn kiểm tra.

Chọn đàn và dây cho đỡ đau tay

Ngoài kỹ thuật, cây đàn cũng ảnh hưởng lớn tới việc học hợp âm. Guitar dây nylon (thường gọi guitar cổ điển) có dây mềm, bấm đỡ đau, nhưng cần đàn rộng hơn nên ngón phải dang xa hơn. Guitar dây sắt (acoustic) tiếng sáng, vang, hợp đệm hát, nhưng dây cứng hơn và mấy tuần đầu đau tay hơn. Không loại nào sai; nhiều người học đệm hát chọn dây sắt vì âm sắc, chấp nhận vài tuần đầu khó chịu.

Dù chọn loại nào, hãy để ý độ cao dây so với cần đàn. Dây quá cao làm mọi hợp âm đều nặng tay và dễ khiến người mới tưởng mình kém. Một người sửa đàn có thể chỉnh lại cho dễ bấm hơn. Thay dây mới khi dây đã gỉ, đục tiếng, vì dây cũ khó giữ cao độ và làm hợp âm nghe "phô".

Từ hợp âm tới bài hát đầu tiên

Chọn một bài chỉ có ba, bốn hợp âm mình đã bấm được. Tìm bản lời có ghi hợp âm trên đầu chữ, hát chậm và đổi hợp âm đúng chữ được ghi. Nếu giọng bài không hợp giọng mình, có thể dùng capo hoặc chuyển sang giọng khác — đó là kỹ năng của giai đoạn kế tiếp. Lần đầu đệm trọn một bài, dù chỉ gảy mỗi hợp âm một lần, là cột mốc đáng ghi nhớ của người học guitar.

Câu hỏi thường gặp

Học guitar nên học hợp âm nào trước?

Nhiều người dạy bắt đầu với Em và Am vì dễ bấm, sau đó C, G, D, rồi E, A và Dm. Tám hợp âm này đủ để đệm rất nhiều bài hát phổ thông.

Vì sao bấm hợp âm guitar bị rè?

Thường do bấm chưa đủ lực, đầu ngón không dựng đứng nên chạm dây bên cạnh, bấm xa phím đàn hoặc móng tay dài. Gảy từng dây khi giữ hợp âm để tìm dây rè rồi chỉnh ngón tương ứng.

Tự học guitar đệm hát mất bao lâu?

Tập đều mỗi ngày khoảng 20–30 phút, nhiều người đệm được bài đơn giản ba bốn hợp âm sau vài tuần đến hai tháng. Đổi hợp âm trơn tru và đệm nhiều điệu cần thêm thời gian.

Đau ngón tay khi tập guitar có bình thường không?

Mấy tuần đầu đau đầu ngón là bình thường và sẽ đỡ khi da dày lên. Nếu rộp, chảy máu, đau cổ tay hoặc tê kéo dài, nên nghỉ và đi khám.

Guitar lên dây chuẩn là gì?

Guitar sáu dây thường lên Mi – La – Rê – Son – Si – Mi (E A D G B E) từ dây to nhất tới dây nhỏ nhất. Đây là cách lên dây chuẩn mà hầu hết sơ đồ hợp âm dựa vào.

Mở app Soạn Nhạc

Chạm ô nốt là thành giai điệu, có đệm như bài thật

Mở app Soạn Nhạc

Bài viết liên quan

Mở app Soạn Nhạc

Chạm ô nốt là thành giai điệu, có đệm như bài thật

Mở app Soạn Nhạc Xem app khác

Tải ứng dụng App Giải Trí

Hàng trăm ứng dụng giải trí trong một app — miễn phí trên iPhone, iPad.

Download on the App Store